ئامېرىكا يېمەكلىك ۋە دورا نازارەت قىلىپ باشقۇرۇش ئىدارىسى ئۆيدە بەچچەدان بوينى راكىنى تەكشۈرىدىغان يەنە بىر يۈرۈش سايماننى تەستىقلاپ، پايدىلىنىش دائىرىسىنى تېخىمۇ كېڭەيتتى.

بەچچەدان بوينى راكى دائىملىق تەكشۈرۈش ۋە %90 ئەھۋالدا مۇشۇ راكنى كەلتۈرۈپ چىقىرىدىغان ئادەم پاپىللوما ۋىرۇسىنى (HPV) بالدۇر بايقىغاندا، ئالدىنى ئالغىلى بولىدىغان ئەڭ ئاساسلىق راك تۈرى دەپ قارىلىدۇ.
ھازىر ئامېرىكا يېمەكلىك ۋە دورا نازارەت قىلىپ باشقۇرۇش ئىدارىسى (FDA) بەچچەدان بوينى راكىنى تەكشۈرۈش ئۈچۈن ئۆيدە ئىشلىتىلىدىغان يەنە بىر خىل تاللاشنى تەستىقلاپ، بۇ خىل تەكشۈرۈش يوللىرىنى تېخىمۇ كېڭەيتتى.
ۋاتېرس شىركىتى (Waters Corporation) 8-ئاپرېلدىكى باياناتىدا، شىركەتنىڭ ئونكلارىتى (Onclarity) ناملىق HPV ئۆزى ئەۋرىشكە ئېلىش يۈرۈشلۈك سايمىنى بارلىق يۇقىرى خەتەرلىك، راك پەيدا قىلغۇچى HPV گېن تۈرلىرىنى ئېنىقلايدىغان ئەتراپلىق تەكشۈرۈش قورالى ئىكەنلىكىنى بىلدۈردى.
ۋاتېرس ئىلغار دىئاگنوز قويۇش بۆلۈمى ۋە ۋاتېرس شىركىتىنىڭ تېببىي ئىشلار مۇئاۋىن رەئىسى دوكتور جېف ئاندىرىيۇس باياناتىدا مۇنداق دېدى: «تەكشۈرۈش يوللىرىنى كېڭەيتىش بەچچەدان بوينى راكىنىڭ ئالدىنى ئېلىش ئۈچۈن تاشلايدىغان ئەڭ مۇھىم قەدەملەرنىڭ بىرىدۇر. ئۆيدە HPV ئەۋرىشكىسىنى ئۆزى ئېلىش بولسا تەكشۈرۈشنى تېخىمۇ ئاسانلاشتۇرۇشتىكى زور بۇرۇلۇش نۇقتىسىدۇر.»
ئاندىرىيۇس سۆزىنى داۋاملاشتۇرۇپ: «مەيلى ئۆيدە بولسۇن ياكى دوختۇرخانىدا بولسۇن، تېخىمۇ كۆپ بىمار تەكشۈرتەلىسە، دوختۇرلار خەتەرنى بالدۇر پەرقلەندۈرۈش ۋە ۋاقتىدا تەدبىر قوللىنىش ئۈچۈن تېخىمۇ ياخشى ئۇچۇرلارغا ئېرىشەلەيدۇ. بۇ بىزنىڭ تەكشۈرۈشتىن كەينىدە قالغان بىمارلار بىلەن ئالاقىلىشىش ئۈچۈن كېتىدىغان ۋاقتىمىزنى تېجەپ، ئالدىنى ئېلىش، ئەگىشىپ نازارەت ۋە داۋالاشقا تېخىمۇ كۆپ زېھىن قويۇشىمىزغا ياردەم بېرىدۇ» دېدى.
ۋاتېرس شىركىتى بۇ ئۆزى ئەۋرىشكە ئېلىش سايمىنىنىڭ پۈتۈن مەملىكەت مىقياسىدا «تېخىمۇ كەڭ قوللىنىلىشىغا» ۋەدە بەردى. بۇ سايمان يېقىنقى ئايلاردا بازارغا سېلىنىدۇ ھەمدە شەخسىي سۇغۇرتا، مېدىكېيد (Medicaid) ۋە مېدىكېيەر (Medicare) داۋالاش سۇغۇرتىسى دائىرىسىگە كىرىدۇ. سىز بىلىشكە تېگىشلىك مۇھىم نۇقتىلار تۆۋەندىكىچە:
تۈرلۈك ئامىللار ۋە داۋالىنىش توسالغۇلىرى سەۋەبىدىن، بەچچەدان بوينى راكى ئەھۋاللىرىنىڭ تەخمىنەن %60 ئى يېتەرلىك تەكشۈرتۈلمىگەن ياكى پۈتۈنلەي تەكشۈرتۈلمىگەن كىشىلەردە كۆرۈلىدۇ.
ئادەم پاپىللوما ۋىرۇسىغا (HPV) قارشى ۋاكسىنا ئەملەش بەچچەدان بوينى راكىدىن مۇداپىئەلىنىشنىڭ بىرىنچى سېپى دەپ قارالسىمۇ، ئەمما يەنىلا دائىملىق تەكشۈرتۈپ تۇرۇش تەۋسىيە قىلىنىدۇ.
بۇ يىل 1-ايدا، ئامېرىكا سەھىيە ۋە ئىجتىمائىي مۇلازىمەت مىنىستىرلىقىغا (HHS) قاراشلىق سەھىيە بايلىقى ۋە مۇلازىمەت ئىدارىسى (HRSA) بەچچەدان بوينى راكىنى تەكشۈرۈش يېتەكچىسىنى يېڭىلاپ، HPV نى ئۆيدە تەكشۈرۈش ئۇسۇلىنى قوللايدىغانلىقىنى بىلدۈردى.
يېڭى يېتەكچى پىرىنسىپلار ئامېرىكا ئالدىنى ئېلىش مۇلازىمىتى خىزمەت گۇرۇپپىسىنىڭ (UPSTF) 30 ياشتىن باشلاپ بەچچەدان بوينى راكىنى تەكشۈرۈشتە ئۆزى ئەۋرىشكە ئېلىش ئۇسۇلىنى قوللىنىش ھەققىدىكى يېقىنقى تەۋسىيەسى بىلەن ماسلاشتى.
ئامېرىكا يېمەكلىك ۋە دورا نازارەت قىلىپ باشقۇرۇش ئىدارىسى (FDA) 2025-يىلى مايدا بەچچەدان بوينى راكىنى ئۆيدە تەكشۈرىدىغان تۇنجى سايمان «تىئال ۋاند»نى (Teal Wand) تەستىقلىدى.
يېڭى ئونكلارىتى (Onclarity) تەكشۈرۈش سايمىنىنىڭ بەچچەدان بوينى راكىنى تەكشۈرۈش يوللىرىنى تېخىمۇ كېڭەيتىپ، نۇرغۇن كىشىلەرنىڭ ھاياتىنى ساقلاپ قېلىشىدىن ئۈمىد بار.
ئۆزى ئەۋرىشكە ئېلىش ئۇسۇلى داۋالىنىش پۇرسىتى كەمچىل بولۇش ياكى ئادەتتىكى تەكشۈرۈش ئۇسۇللىرىدىكى بىئاراملىق (مەسىلەن پاپ سۈرتۈمىسى تەكشۈرۈشى) قاتارلىق تەكشۈرۈش توسالغۇلىرىنى ئازايتىدۇ دەپ قارالماقتا.
بولۇپمۇ بەچچەدان بوينى راكى خەۋپىگە غەيرىي نىسبەتتە يۇقىرى دەرىجىدە دۇچ كېلىدىغان قارا تەنلىك ۋە ئىسپان تىللىق ئاياللار ئارىسىدا، بالدۇر بايقاشنى ياخشىلاش ۋە بەچچەدان بوينى راكى بىلەن مۇناسىۋەتلىك ئۆلۈمنى ئازايتىش كۆزدە تۇتۇلماقتا.
ئونكلارىتى ئۆيدە ئەۋرىشكە ئېلىش يۈرۈشلۈك سايمىنىنى دوختۇرنىڭ رېتسېپى بىلەن ئالغىلى بولىدۇ ھەمدە ئۆيگە پوچتىدىن ئەۋەتىلىدۇ.
ئەۋرىشكىلەر بەچچەدان بوينى پىلتە سۈرتۈمىسى ئارقىلىق كىشىلەرگە قولايلىق ۋاقىتتا ئېلىنىدۇ ۋە تەكشۈرۈش ئۈچۈن بەلگىلەنگەن تەجرىبىخانىغا پوچتىدىن ئەۋەتىلىدۇ.
شىركەتنىڭ بىلدۈرۈشىچە، ئەۋرىشكەلەر نەتىجىنىڭ ئىشەنچلىك ۋە توغرا بولۇشىغا كاپالەتلىك قىلىش ئۈچۈن ئىلغار روبوت تېخنىكىسى بىلەن بىر تەرەپ قىلىنىدۇ. نەتىجىنىڭ چىقىش ۋاقتى تېخى ئېنىق ئەمەس، ئەمما تىئال ۋاند (Teal Wand) ئەۋرىشكىنى بىر تەرەپ قىلىشقا ئادەتتە بىر ھەپتە ئەتراپىدا ۋاقىت كېتىدۇ.
ۋاتېرس يېڭى HPV تەكشۈرۈش قورالىنىڭ توغرىلىقى ۋە ئىشەنچلىكلىكىگە كاپالەتلىك قىلىش ئۈچۈن، دۆلەتلىك ساغلاملىق تەتقىقات ئورنىغا (NIH) قاراشلىق دۆلەتلىك راك تەتقىقات ئورنى (NCI) بىلەن بالىياتقۇ بوينى راكى «ئەڭ ئاخىرقى مۇساپە» تەشەببۇسى SHIP سىنىقى ئارقىلىق ھەمكارلاشتى.
كالىفورنىيە شتاتى بېربانك شەھىرىدىكى پروۋىدېنس سانت جوسېف تېببىي مەركىزىگە قاراشلىق روي ۋە پاترىسىيا دىسنىي ئائىلە راك مەركىزىنىڭ ئاياللار كېسەللىكلىرى راك مۇتەخەسسىسى دوكتور دىئانا پېئاررې ئۆيدە ئەۋرىشكە ئېلىش ئۇسۇللىرىنىڭ ئومۇمىي جەھەتتىن توغرا دەپ قارىلىدىغانلىقىنى بىلدۈردى.
ئەمەلىيەتتە، تەتقىقاتلار شۇنى ئىسپاتلىدىكى، پالاقتىن ئەۋرىشكە ئېلىش ئارقىلىق ئېرىشىلگەن نەتىجىلەر كلىنىكا دوختۇرى تەرىپىدىن ئېلىنغان ئەۋرىشكىلەر بىلەن ئوخشاشلا توغرا چىققان.
تەكشۈرۈش نەتىجىسى بىمارنىڭ بېكىتىلگەن ساغلاملىق مۇتەخەسسىسىگە ئەۋەتىلىدۇ، مەزكۇر مۇتەخەسسىس كېيىنكى قەدەملىك تەكشۈرۈش ۋە داۋالاش قارارلىرىغا يېتەكچىلىك قىلىدۇ. پېئاررې نەتىجىگە ئاساسەن، قايتا تەكشۈرۈش ئېلىپ بېرىش كېرەك بولۇشى مۇمكىنلىكىنى ئەسكەرتتى.
پېئاررې ئونكلارىتى (Onclarity) قورالىغا قىزىققۇچىلارنىڭ تېخىمۇ كۆپ ئۇچۇر ئۈچۈن دوختۇرىدىن سورىشىنى ياكى شىركەت تور بېتىنى زىيارەت قىلىشىنى تەۋسىيە قىلدى.
پېئاررې خېلسلاين (Healthline) تورىغا مۇنداق دېدى: «ئۆيدە تەكشۈرۈشنىڭ پايدىسى شۇكى، ئۇ ھەم قولايلىق ھەم كاسسا بوشلۇقىنى تەكشۈرتۈش ھاجەتسىز، چۈنكى بۇ خىل تەكشۈرۈش بەزى كىشىلەرگە نىسبەتەن قولايسىز تۇيۇلىدۇ».
مەنبە: Healthline | Fri, 17 Apr 2026 11:19